Economisch scenario: update maart 2026

Hoe langer de oorlog in het Midden-Oosten duurt, hoe meer schade aan energie-installaties en hoe groter het risico voor het basisscenario van KBC Economics. Dat scenario gaat nu uit van een gemiddelde inflatie in 2026 van 2,7% (eerder: 1,8%) in Europa, en 3,1% in de VS (eerder 2,6%). De groei van het Europese BBP daalde van 1,2% naar 0,7%, terwijl de schatting voor de VS daalde van 2,4% naar 2,1%. De Fed zal de rente dit jaar ongewijzigd laten, gevolgd door twee stuks in 2027, terwijl de ECB de energieschok zal negeren en de rente ongemoeid zal zalen.

• De oorlog in Iran en de daarmee gepaard gaande sluiting van de Straat van Hormuz veroorzaakte een grote energieschok. Als gevolg daarvan zijn de olie- en aardgasprijzen tot nu toe met 63% en 91% gestegen. De markten lijken rekening te houden met een heropening van de Straat van Hormuz in de eerste helft van het jaar, waarna de prijzen zullen dalen. Toch zal zelfs in dat scenario een hogere risicopremie in de energieprijzen doorgerekend worden, waardoor de prijzen op middellange termijn boven het niveau van vóór de oorlog blijven. Hoe langer het conflict duurt en hoe meer schade aan energie-installaties, hoe groter het risico voor ons basisscenario.
• In de eurozone steeg de inflatie in februari van 1,7% naar 1,9%. De kerninflatie steeg van 2,2% naar 2,4%. Zowel de goederen- als diensteninflatie versnelde, hoewel deze laatste enigszins vertekend kan zijn door de Olympische Winterspelen in Italië. Vooruitkijkend zal de inflatie in de eurozone in 2026 sterk versnellen door de hogere olie- en aardgasprijzen, waardoor we de inflatie voor 2026 opwaarts herzien van 1,8% naar 2,7%. Basiseffecten en lagere energieprijzen zullen de inflatie in 2027 doen dalen tot 1,9%.
• In de VS bleef de inflatie in februari onveranderd op 2,4%. Niet-kerncomponenten (voeding en energie) lieten sterke stijgingen zien. De kerninflatie bleef ook onveranderd op 2,5%. De stijging van de goedereninflatie werd in toom gehouden door een daling van de autoprijzen. De prijsstijging van huisvesting matigde ook, terwijl die van andere diensten opliepen. Vooruitkijkend zullen hogere benzineprijzen de inflatie de komende maanden nog doen stijgen. Daarom verhogen we onze inflatieverwachting voor 2026 van 2,6% naar 3,1%. Basiseffecten en lagere energieprijzen zullen de inflatie in 2027 doen dalen tot 2,2%.
• De groei van het reële bbp van de eurozone in het vierde kwartaal is neerwaarts bijgesteld van 0,3% naar 0,2%, vanwege een grote neerwaartse bijstelling voor Ierland. De consumptie leverde een behoorlijke bijdrage, net als de bruto-investeringen. De netto-uitvoer echter leverde een negatieve bijdrage. De arbeidsmarkt blijft in relatief goede vorm: de participatiegraad stijgt, terwijl de werkloosheid een historisch dieptepunt bereikt. De energieschok zal helaas een belangrijk negatief effect hebben op de economische groei, gezien Europa's afhankelijkheid van energie-import. Daarom verlagen we de groei voor 2026 en 2027 van respectievelijk 1,2% naar 0,7% en van 1,4% naar 1,3%.
• De VS-economie groeide in het vierde kwartaal van 2025 met slechts 0,2% tegenover het voorgaande kwartaal. Dit werd voornamelijk veroorzaakt door een grote daling van de overheidsuitgaven als gevolg van de shutdown. Maar ook de consumptie en de investeringen leverden een zwakke bijdrage. De groei zal zich in het eerste kwartaal van 2026 herstellen dankzij een herstel van de overheidsuitgaven en de netto-uitvoer. De arbeidsmarkt blijft echter zwak, want in februari daalde het aantal jobs met 92.000. De energiecrisis zal waarschijnlijk een licht effect hebben op de groei in de VS, aangezien de VS een netto-exporteur van energie is geworden. Gezien het zwakke cijfer voor het vierde kwartaal verlagen we onze groeiprognose voor het reële bbp in 2026 van 2,4% naar 2,1%, terwijl we onze prognose van 1,9% voor 2027 handhaven.
• De oorlog in het Midden-Oosten en de daaruit voortvloeiende stagflatieschok brengt centrale banken in een lastig parket. Gezien het onzekere verloop van de oorlog zullen de ECB en de Fed waarschijnlijk een afwachtende houding aannemen. De Fed zal de rente dit jaar naar verwachting ongewijzigd laten op het huidige licht restrictieve niveau, omdat de groei-effecten van de huidige crisis op de VS beperkt zijn, terwijl de inflatie in de VS waarschijnlijk zal toenemen. Wij verwachten volgend jaar nog steeds twee renteverlagingen bij een afnemende inflatie. We verwachten dat de ECB de huidige energieschok grotendeels zal negeren en de rente dit jaar ongewijzigd zal laten. Als de huidige schok echter langer aanhoudt dan verwacht, zullen de ECB en de Fed waarschijnlijk een restrictiever monetair beleid voeren.