Amerikaanse midterms: Blue Sweep incoming

Vandaag verkiezen de Amerikanen alle 435 leden van het Huis van Afgevaardigden en 35 senatoren. Momenteel controleren de Republikeinen zowel het Huis (met 218 tegen 214 zetels) en de Senaat (met 53 tegen 47 zetels), zodat de Democraten in beide kamers straks netto vier zetels winst nodig hebben om de macht over te nemen. De “midterms” bepalen dus de politieke ruimte die president Trump tijdens de laatste twee jaar van zijn ambtstermijn behoudt. Een “blue sweep” is het meest waarschijnlijke scenario dat, ingeval bevestigt, relatief weinig deining op de financiële markt zou moeten opleveren.

Voor beleggers telt één opvallende statistiek: sinds 1950 vorige eeuw presteerde de S&P500 altijd positief in de eerste 12 maanden na de midterms. Wie zijn portefeuille dus aanpast aan politieke gebeurtenissen van dit soort slag, presteert historisch gezien dan ook slechter dan beleggers die gewoon belegd bleven. De echte waarde van de verkiezingen zoeken we dus eerder in het verdwijnen van een politieke onzekerheid, zodat de aandacht weer richting rente, inflatie en winstgroei kan gaan. 

De peilingen wijzen vrij duidelijk in één richting: het Huis lijkt op weg naar de Democraten, terwijl de Senaat de echte breuklijn vormt. De gebruikte modellen geven de Democraten ongeveer 84% tot 93% kans op het Huis en 64% tot 76% kans op de Senaat. De kans op een volledige Democratische overwinning bedraagt dus 62% tot 75%, al zijn dat natuurlijk slechts percentages. Ingeval de Blue Sweep zich effectief bewaarheid wordt, kan de agenda van president Trump grotendeels geblokkeerd kunnen worden en krijgt de partij de controle over commissies, hoorzittingen en dagvaardingen. Maar, en dat is belangrijk, grote nieuwe Democratische hervormingen zullen even zo goed moeilijk tot onmogelijk zijn, omdat Trump nu al schermt met zijn vetorecht en bovendien erg ruime uitvoerende bevoegdheden zal behouden.

Mogelijke beursimpact

• Hernieuwbare energie, woningbouw en gezondheidszorg kunnen profiteren van een gunstiger politiek klimaat.
• AI-bedrijven, datacenters, grote technologiebedrijven en defensieaannemers kunnen met strenger parlementair toezicht worden geconfronteerd.
• Banken, private-equityspelers en andere financiële instellingen lopen meer risico op onderzoeken en nieuwe reguleringsvoorstellen.
• Traditionele energiebedrijven kunnen onder druk komen door strengere aandacht voor emissieregels en klimaatbeleid.
• Ontspanning op de rentemarkt omdat de Amerikaanse begroting mogelijk iets minder snel kan exploderen, wat de inflatievrees kan temperen en zo de lange rente wat onder de knoet houden. Zo’n scenario zou de markt in zijn geheel kunnen ondersteunen

Dit is het klassieke scenario waarbij niets nog zou kunnen werken. Het is tevens de meest waarschijnlijke alternatieve uitkomst, ook al lijkt de kans op zo’n scenario volgens de bookmakers te schommelen rond 20%. Concreet zouden de Democraten onderzoeks- en begrotingsmacht krijgen via het Huis, maar de Republikeinen kunnen benoemingen en wetsvoorstellen via de Senaat blokkeren. Donald Trump zou daardoor vermoedelijk nog sterker op presidentiële besluiten en bestaande uitvoerende bevoegdheden steunen.

Mogelijke beursimpact

• Grote wetswijzigingen, belastingverhogingen en nieuwe regulering worden moeilijker.
• Technologie, financiële diensten en defensie kunnen profiteren van beleidsmatige stilstand.
• Democratische commissies kunnen druk zetten op banken, energieconcerns, AI-spelers en Big Tech.
• Het risico op begrotingsconflicten, overheidssluitingen en een confrontatie over het schuldenplafond neemt toe.

Wall Street beschouwt politieke stilstand doorgaans als relatief bedrijfsvriendelijk. Geen van beide partijen kan dan gemakkelijk belastingen verhogen of ingrijpende regulering doorvoeren. Dat maakt dit scenario op korte termijn mogelijk het gunstigste voor de brede aandelenmarkt. Maar het riskeert ook dat de begroting of het schuldenplafond ongebreideld kan blijven verslechteren, wat de dollar en de obligatiemarkt onder druk kan brengen.

Een volledige Republikeinse overwinning is niet onmogelijk, maar wordt door de modellen momenteel slechts op ongeveer 5% à 10% geraamd.  In dat geval behoudt Donald Trump de grootste politieke bewegingsvrijheid. Verdere deregulering, hogere defensie-uitgaven en aanpassingen aan het belastingbeleid worden dan gemakkelijker. Tegelijk krijgt de president weinig institutionele tegenwind vanuit het Congres.

Mogelijke beursimpact

• Defensie, traditionele energie en financiële instellingen kunnen profiteren.
• Lagere belastingen en verdere deregulering kunnen de winstverwachtingen van ondernemingen ondersteunen.
• Hernieuwbare energie en bedrijven die afhankelijk zijn van klimaatsubsidies kunnen terrein verliezen.
• Meer begrotingsuitgaven kunnen de inflatieverwachtingen en de lange rente hoger duwen.
• Hogere obligatierentes kunnen op hun beurt duur gewaardeerde technologie- en groeiaandelen treffen.

Omdat dit resultaat tegen de huidige verwachtingen zou ingaan, kan de eerste marktbeweging fors zijn. Aandelen in defensie, fossiele energie, banken en binnenlandse industriële bedrijven kunnen hoger schieten. De bredere markt kan positief reageren op de verwachting van lagere belastingen en minder regulering, maar de obligatiemarkten gaan er allerminst mee lachen. Een combinatie van belastingverlagingen, defensie-uitgaven en een expansiever begrotingsbeleid kan de Amerikaanse tekorten verder vergroten. Hogere langetermijnrentes zouden dan een deel van de aanvankelijke aandelenwinst kunnen uitwissen.

Dat mag u lezen als een totale ommezwaai, met een Republikeins Huis en een Democratische Senaat. Een echte verrassing, zonder meer, maar ook eentje met erg weinig kans. Het vereist dat de Republikeinen ondanks de nationale tegenwind het Huis behouden, terwijl de Democraten tegelijk voldoende Republikeinse Senaatszetels veroveren. Een Democratische Senaat kan Republikeinse wetsvoorstellen en presidentiële benoemingen blokkeren, maar beschikt niet over de onderzoeks- en begrotingsmacht van het Huis. Het resultaat zou een ongebruikelijke vorm van politieke stilstand zijn.

Omdat vrijwel niemand hierop rekent, kan de volatiliteit op verkiezingsnacht groot zijn. De uiteindelijke economische impact blijft waarschijnlijk beperkt, omdat geen van beide partijen een coherent wetgevend programma kan doordrukken.

Het basisscenario is een Democratische overwinning in het Huis. De cruciale vraag is of de partij ook de Senaat verovert. Een volledige Democratische overwinning kan druk zetten op AI, defensie, energie en financiële waarden. Een verdeeld Congres is waarschijnlijk het meest marktneutrale scenario, terwijl een Republikeinse verrassing mogelijk een kortstondige rally in cyclische en gereguleerde sectoren kan veroorzaken. Onze overtuiging is echter dat een onmiddellijke marktbeweging vooral bepaald zal worden door de mate waarin een Blue Sweep wel of niet een feit wordt. Alles daarna brengt het veto-recht van president Trump in beeld, wat zoveel wil zeggen dat de man niet meer zomaar kan doen wat ie wil, maar de democratische oppositie evenmin. Nog twee jaar “more of the same” is dus het waarschijnlijke scenario, met vooral het wegstrepen van een politieke onzekerheid en het herfocussen op de bedrijfseconomische zekerheid: AI, financieringsrente, supply chain problematiek en winstgroei zouden het voortouw moeten nemen.